https://www.joae.ir/ نشریه علمی پژوهشی مهندسی هوانوردی fa daily 1 Thu, 23 Oct 2025 00:00:00 +0330 Thu, 23 Oct 2025 00:00:00 +0330 https://www.joae.ir/article_226213.html در این مقاله، رفتار ارتعاشات آزاد پوسته استوانه‌ای ساندویچی با هسته‌ی متخلخل از جنس مواد مدرج تابعی که رویه‌های آن با نانولوله‌ی کربنی (CNT) تقویت شده‌اند، مورد بررسی قرار گرفته شده است. ترکیب هسته متخلخل با سطوح تقویت‌شده با نانولوله‌های کربنی و وصله پیزوالکتریک یک ماده ترکیبی منحصربه‌فرد ایجاد می‌کند که خواص مکانیکی را افزایش می‌دهد و وزن را کاهش می‌دهد، که ارتعاشات آزاد این مواد در میکروپوسته استوانه‌ای برای اولین بار در این مقاله مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته شده است. این مطالعه از نظریه‌ی تغییرشکل برشی و نرمال مرتبه‌ی بالا و همچنین نظریه‌ی تنش کوپل توسعه یافته (MCST) استفاده می‌کند و پوسته‌ی ساندویچی تحت تأثیر میدان‌ یکنواخت الکتریکی قرار گرفته شده است. معادلات حاکم با استفاده از اصل همیلتون بدست می‌آیند و روش نیمه‌تحلیلی ناویر برای حل آن‌ها استفاده شده است. به ﻣﻨﻈﻮر ﺑﺮرﺳﻲ ﺻﺤﺖ و دﻗﺖ ﻧﺘﺎﻳﺞ به‌دست آمده، ﻣﻘﺎﻳﺴﻪای ﺑﺎ ﺟﻮاب‌های ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮای ﺣﺎﻻت ﺧﺎص ارائه می‌گردد. تاثیر پارامترهای مختلف مانند تأثیر نسبت حجمی‌های مختلف، پارامترهای هندسی، شاخص توان، تاثیر ضریب تخلخل بر فرکانس طبیعی استوانه‌ای ساندویچی بررسی می‌شود. از جمله نتایج مهم حاصل از این تحقیق این است که با افزایش درصد نانولوله‌ها، سیستم سفت‌تر شده و به‌تبع آن فرکانس طبیعی نیز افزایش می‌یابد و هم‌چنین برای سرامیک خالص فرکانس طبیعی با افزایش ضریب تخلخل به صورت صعودی افزایش می‌یابد. https://www.joae.ir/article_245130.html در صنعت و فناوری‌های پیشرفته، روش اتوفرتاژ به‌عنوان تکنیکی مؤثر برای افزایش استحکام و بهبود عمر خستگی لوله‌ها و مخازن تحت فشار داخلی به‌کار می‌رود. این روش با ایجاد تنش‌های پسماند فشاری در ساختار این اجزا، عملکرد آن‌ها را بهبود می‌بخشد. همچنین، به‌دلیل نیاز به کاهش وزن در تجهیزات هوافضایی، استفاده از لوله‌های الیاف پیچیده نیز مورد توجه قرار گرفته است. این تحقیق به بررسی تلفیق این دو روش می‌پردازد. در ابتدا، لوله‌های کامپوزیتی اتوفرتاژ شده تحت شرایط مختلف تحلیل شده‌اند که شامل یک لوله فولادی با الیاف پیچیده دور آن است. نتایج نشان می‌دهد زوایای الیاف بین 45 تا 55 درجه به‌طور قابل توجهی استحکام لوله‌های تلفیقی را افزایش می‌دهد و در شرایط یکسان فشار، این لوله‌ها از فولادی‌های معمولی استحکام بیشتری دارند. بررسی انواع مواد کامپوزیتی نیز نشان می‌دهد که بورن اپوکسی گزینه مناسبی نسبت به کربن اپوکسی است. در نهایت، انتخاب بین لوله‌های اتوفرتاژ شده و لوله‌های تلفیقی باید بر اساس سه عامل کلیدی شامل کاهش وزن، افزایش تنش‌های پسماند فشاری درون لوله و کاهش تنش‌های پسماند کششی در خارج از آن توسط طراحان انجام شود. این نتایج می‌توانند به بهینه‌سازی طراحی سازه‌های هوافضایی و صنایع مرتبط کمک کنند.در صنعت و فناوری‌های پیشرفته، روش اتوفرتاژ به‌عنوان تکنیکی مؤثر برای افزایش استحکام و بهبود عمر خستگی لوله‌ها و مخازن تحت فشار داخلی به‌کار می‌رود. این روش با ایجاد تنش‌های پسماند فشاری در ساختار این اجزا، عملکرد آن‌ها را بهبود می‌بخشد. https://www.joae.ir/article_226214.html از مهم ترین مراحل توسعة یک هواپیما، تست پروازی آن است که می‌ تواند برای کاربرد های مختلف برنامه‌ ریزی و انجام شود. تست پرواز باید مطابق با اهداف مأموریتی یک پهپاد یا هر وسیلة پرندة دیگر و با رعایت الزامات و استاندارد های از پیش تهیه شده در این دسته و با حضور چندین متخصص انجام شود. با توجه به ضرورت اعتبار سنجی و پذیرش ساخت و عملکرد یک پهپاد ، این مقاله به پیشنهاد و تدوین تست پروازی برای یک پرنده‌ ی بدون سرنشین چند پره نمونه می‌ پردازد. در این پژوهش ابتدا بر اساس استاندارد ها و الزامات موجود ، تست‌ های پروازی مختلف برشمرده می‌ شوند، سپس با استفاده از ادبیات موجود به تدوین و تحلیل کارکرد یک روند تست پروازی پرداخته می‌ شود. برنامه اجرایی فرآیند تست پرواز مولتی‌ روتور و فلوچارت روند انجام تست‌ ها به عنوان دستاورد پژوهش در این مقاله آورده شده است . https://www.joae.ir/article_245134.html به‌ویژه در ساخت پهپادهای بال ثابت، می‌پردازد. ترموفرمینگ شامل گرم کردن مواد ترموپلاستیک و شکل‌دهی آن‌هاست و به دلیل کاهش وزن و هزینه‌ها، کاربرد زیادی دارد. دما یکی از عوامل کلیدی این فرآیند است که باید به دقت تنظیم شود تا از آسیب به خواص فیزیکی مواد جلوگیری شود. دماهای غیرکنترل‌شده می‌توانند منجر به تخریب خواص مکانیکی شوند، لذا بهینه‌سازی آن با استفاده از شبیه‌سازی حرارتی و تحلیل‌های تجربی ضروری است. فشار در این فرآیند نیز تأثیر زیادی بر کیفیت سطح و دقت ابعادی دارد. انتخاب مواد ترموپلاستیک سبک و با استحکام بالا، مانند PVC، ABS و پلی‌کربنات، برای تولید پهپادها اهمیت دارد. این تحقیق همچنین تأثیر اشعه UV و استفاده از پایدارکننده‌های UV را بررسی کرده و نشان می‌دهد که این اقدام می‌تواند به حفظ خواص مکانیکی و ظاهری کمک کند. بهینه‌سازی دما، فشار و زمان، منجر به تولید قطعات با کیفیت و استحکام بالاتر می‌شود و می‌تواند به بهبود کیفیت و عملکرد پهپادهای بال ثابت در صنعت هوافضا کمک کند. https://www.joae.ir/article_234481.html پژوهش حاضر به مرور نظامند مطالعات حوزه سوانح هوایی به منظور پیشگیری از سوانح هوایی مبتنی بر ابرروندهای علمی و فناورانه آینده صنعت هوانوردی پرداخته است. روش پژوهش مبتنی بر مرور حیطه‌ای نظام‌مند و بر مبنای پروتکل پریزما طرح‌ریزی و نگاشت ساختار شبکه مطالعات با استفاده از رویکرد تحلیل شبکه اجتماعی صورت گرفته است. ابتدا پژوهش‌های مرتبط در پایگاه‌های اطلاعاتی بین‌المللی در محدوده زمانی سال 2024-2015 مورد جستجو قرار گرفت. پس از غربالگری 67  پژوهش از منظر ارتباط با ابرروندهای علمی و فناورانه آینده و از منظر زمینه‌های موضوعی مورد تحلیل محتوای کیفی و کمی قرار گرفت. مرور مطالعات نشان می‌دهد ابرروندهای هوش مصنوعی، مهارت‌های آینده، زیرساخت‌های هوشمند و عصر داده نقش محوری در پیشگیری از سوانح هوایی در زمینه‌های موضوعی ارزیابی و تحلیل ریسک‌های پروازی، مسیریابی و کنترل ترافیک هوایی، تحلیل سیستم ایمنی پرواز، پیش‌بینی وضعیت آب و هوایی و بحران‌های طبیعی و تحلیل ریشه‌ای علل سوانح هوایی مورد توجه قرار دارد. همچنین حوزه‌هایی نظیر سیستم هشداردهی پیشرفته، سلامت جسمانی و روانی کادر پروازی، بهبود عملکرد تیم پرواز در موقعیت سانحه هوایی، سیستم‌های پشتیبان تصمیم خلبان و کادر پرواز، شفافیت و گزارش‎‎‌دهی ایمنی، بهینه‌سازی عملیات تعمیر و نگهداری هواپیما، ساختار حکمرانی هوانوردی و اقدامات جمعی بین‌المللی،  اقتصاد پیشگیری از سوانح هوایی، ساخت و ساز فرودگاه پایدار، اثرات محیط زیستی سوانح هوایی پژوهش‌های بسیار محدودی وجود دارد که زمینه مطالعات آتی را فراهم می‌آورد. https://www.joae.ir/article_245135.html در این مطالعه به پرس لوله‌های سامانه سوخت هواپیماها از جنس Al5052-Oداخل فلنج Al7075-T6 پرداخته شده است. فرآیند هیدروفرمینگ با استفاده از فشار روغن جهت ایجاد تغییر شکل‌های بزرگ و پرس لوله به فلنج استفاده شده است. کار حاضر ابتدا مورد بررسی و طراحی قرار گرفته، سپس با یک روش نوآورانه ابزار خاص برای کنترل ناحیه اعمال فشار هیدروفرمینگ ساخته شده است. جهت بررسی نشتی و مشاهده هرگونه عیب مکانیکی، قطعات ساخته شده مورد آزمون‌های آزمایشگاهی تحت فشار بالا قرار گرفته‌اند. همچنین طراحی صورت گرفته با استفاده از روش المان محدود شبیه‌سازی شده است. در این راستا سعی شده تا حد امکان شبیه‌سازی نزدیک به واقعیت بوده تا نتایج دقیق حاصل گردد. نتایج عددی بدست آمده با نتایج آزمایشگاهی که قابلیت اندازه‌‌گیری آنها وجود داشت، مقایسه شده است. در مدلسازی عددی لوله‌‌های سوخت با قطر و ضخامت مختلف مورد تحلیل قرار گرفته و توزیع تنش و جابجایی بدست آورده شده است. نتایج عددی تطابق بسیار خوبی را با نتایج تجربی نشان می‌دهد. نتایج شبیه‌سازی نشان می‌دهد بیشترین تنش باقیمانده در ناحیه تماس لوله و فلنج بیش از 300 مگاپاسکال است که آب‏بندی این اتصال را تضمین می‏کند. همچنین اگر فشار هیدروفرمینگ بیش از اندازه بالا باشد حداکثر تنش باقیمانده در ناحیه اتصال کمی کاهش پیدا خواهد کرد. در تحقیق حاضر محدوده فشار مورد نیاز به صورت بهینه محاسبه شده تا تنش باقیمانده‌ی مطلوبی برای آب‌بندی و اتصال حاصل گردد. به طور کلی این مقاله روشی کاملا علمی و کاربردی برای ایجاد یک اتصال آب‏بند دائمی ارائه می‏کند. https://www.joae.ir/article_234482.html فرسودگی وسایل پرنده یکی از مسائل کلیدی در ارزیابی قابلیت پرواز آن‌ها به شمار می‌آید. در این مقاله، به بررسی رفتار خستگی سازه‌های هوایی پس از گذشت سال‌های خدمت پرداخته شده است. به‌منظور ارزیابی تأثیر فرسودگی بر رفتار خستگی، نمونه‌هایی از سازه‌های چندین هواپیمای جنگی فرسوده نیروی هوایی جمهوری اسلامی ایران (نهاجا) تهیه و آزمایش‌های کشش استاتیکی و خستگی بر روی آن‌ها انجام گردید. برای مقایسه نتایج، آزمایش‌های مشابهی بر روی مواد خام کارنکرده نیز صورت گرفت. در این پژوهش، رفتار خستگی ورق آلیاژ آلومینیوم 7075 جداشده از بدنه‌ی هواپیمای فانتوم با ضخامت‌های متفاوت و همچنین نمونه‌ای از ورق خام آلیاژ آلومینیوم مورد بررسی قرار گرفت. در مجموع، هشت نمونه تحت آزمون خستگی قرار گرفتند. همچنین، ریزساختاری و مشخصه‌یابی آلیاژ آلومینیوم 7075 پیرسخت شده طبیعی فرسودگی با استفاده از میکروسکوپ‌های نوری و الکترونی روبشی مورد مطالعه قرار گرفت. نتایج به‌دست‌آمده از تصاویر میکروسکوپ نوری نشان‌دهنده‌ی تشکیل رسوبات مختلف در فاز زمینه بود. نتایج آزمون خستگی بر روی این نمونه‌ها نشان‌دهنده‌ی طول عمر بالاتر در مقایسه با نمونه‌ی خام بود که این یافته‌ها با نتایج سایر مطالعات انجام‌شده بر روی این آلیاژ همخوانی دارد. https://www.joae.ir/article_220959.html توسعه استعدادها از طریق پرورش نیروی کار ماهر، باانگیزه و متعهد، نقشی کلیدی در بهبود عملکرد و موفقیت سازمان ایفا می‌کند. این پژوهش با هدف شناسایی عوامل مؤثر بر توسعه استعدادهای دانش‌آموختگان مقطع کارشناسی رشته مهندسی هوافضا یک دانشگاه دفاعی در محیط کار انجام شده است. با توجه به ماهیت پژوهش، از روش کیفی بهره گرفته شد. نمونه تحقیق شامل ۱۵ نفر از خبرگان علمی و تجربی بود که شناخت عمیقی از موضوع پژوهش داشتند و به روش نمونه‌گیری غیراحتمالی زنجیره‌ای (گلوله برفی) انتخاب شدند. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته گردآوری و با استفاده از روش تحلیل مضمون و نرم‌افزار MAXQDA نسخه ۱۱ تجزیه‌وتحلیل شدند. برای سنجش اعتبار و روایی داده‌ها، از روش کدگذاری مجدد و دریافت بازخورد از مشارکت‌کنندگان استفاده شد. یافته‌های پژوهش نشان داد که توسعه استعدادها تحت تأثیر پنج عامل اصلی قرار دارد: عوامل محیطی و سازمانی، عوامل فردی، فناوری‌های نوین یادگیری، فرصت‌های رشد حرفه‌ای و یادگیری عملی، و حمایت‌های رهبری و همکارانه در محیط‌کار. نتایج این تحقیق می‌تواند چارچوبی کاربردی برای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و اجرای نظام توسعه استعدادها در سازمان فراهم کند. https://www.joae.ir/article_218541.html توسعه شناختی سرمایه‌های انسانی به عنوان یک عامل کلیدی در بهبود عملکرد و بهره‌وری سازمان‌ها و جوامع مطرح است. هدف اصلی پژوهش حاضر طراحی الگوی توسعه و تعالی سرمایه های انسانی حوزه هوانوردی با رویکرد شناختی بود. برای نیل به این مقصود از رویکرد آمیخته متوالی اکتشافی استفاده شد، بدین‌صورت که در مرحله کیفی با استفاده از روش تحلیل محتوا، ابعاد، مولفه­ها و شاخص­های الگوی توسعه و تعالی شناختی سرمایه های انسانی حوزه هوانوردی از طریق مصاحبه نیمه ساختاریافته با 16 نفر از خبرگان، احصاء شد، لذا در این مرحله سه مقوله اصلی، نه مقوله فرعی با سی و یک شاخص به دست آمد. در مرحلۀ کمی، برای اعتبارسنجی عوامل احصاء شده، از روش دلفی کلاسیک استفاده شد، بدین‌صورت که پرسشنامه­ای بر اساس عوامل احصاء شده در مرحله کیفی، طراحی و در بین 12 نفر خبره دانشگاهی، توزیع شد تا میزان اجماع آن­ها در مورد عوامل احصاء شده به دست آید. داده­های مرحله کمی نیز با استفاده از روش­های آماری مانند ضریب هماهنگی کندال و اندازه­های گرایش به مرکز و دور از مرکز مورد تحلیل قرار گرفتند. یافته­های حاصل از دو مرحله کیفی و کمی نشان داد که خبرگان بر روی الگوی توسعه و تعالی شناختی سرمایه­های انسانی حوزه هوانوردی ­ توسعه توانایی پردازش اطلاعات و تفکر منطقی است (با چهار مولفه توسعه توانایی شناختی عمومی، آگاهی موقعیتی، تصمیم گیری و توانایی فضایی) مهارت­های شناختی و اجرایی، مهارتهای اجرایی شناختی(شامل انجام چند کار همزمان، توانایی برنامه­ریزی و توجه به جزییات) و مدیریت تنشهای روانی و روابط بین فردی(با دو مولفه توانایی ارتباطی و مدیریت استرس) به اجماع رسیدند.نتایج این پژوهش می‌تواند برای توسعه و تعالی شناختی سرمایه­های انسانی حوزه هوانوردی مفید باشد. https://www.joae.ir/article_245137.html امروزه، بهبود مصرف انرژی و عملکرد حرارتی سیستم‌ها مورد توجه محققین است. استفاده از نانوسیال در محیط متخلخل، روشی رایج برای افزایش نرخ انتقال گرما است. در این پژوهش، انتقال گرما و جریان درون یک لوله حاوی محیط متخلخل با نانوسیال بررسی عددی شده است. مدل‌سازی دو بعدی با فرض جریان آرام، دمای ثابت و نانوسیال آب-نقره، با هدف بهبود انتقال گرما انجام شده است. هدف اصلی، دستیابی همزمان به کمترین ضریب اصطکاک و بیشترین نرخ انتقال گرما است.. با شرایط نانوسیال در کسر حجمی0.05 با ضریب تخلخل، 0.08 < 𝜀 < 0.98و عدد دارسی متغییر،10−8 < 𝐷𝑎 < 10−2،  0.19 =CF وK = 6.09 برای یک لوله از جنس فولاد بررسی انجام شده است. این بررسی نشان داد که کاهش عدد دارسی منجر به افزایش عدد ناسلت (تقریباً 94 درصد در طول لوله) و ضریب اصطکاک می‌شود. افزایش انتقال گرما ناشی از افزایش اندرکنش بین نانوسیال و ماده متخلخل است. اعداد دارسی بزرگتر، بازیافت انرژی کمتری در مقایسه با هدررفت انرژی دارند. کاهش دما نیز می‌تواند دلیل دیگری برای افزایش عدد ناسلت باشد. افزایش سرعت، فشار و عدد رینولدز در طول لوله نیز عامل افزایش ضریب اصطکاک است. https://www.joae.ir/article_245136.html در سال‌های اخیر، وسیله نقلیه هوایی بدون سرنشین (UAV) در حوزه‌های نظامی و غیرنظامی گسترش چشمگیری داشته است. در این میان، پهپادهای پره‌گردان (RUAV) و بطور خاص مولتی روتورها به دلیل توانایی برخاست و فرود عمودی و انجام مانورهای سریع، مورد توجه ویژه محققان در طراحی سیستم‌های کنترل خودمختار قرار گرفته‌اند. اغلب روش‌های سنتی کنترل مولتی‌روتورها مبتنی بر تکنیک اصل اولیه (FPT) بوده و در مواجهه با عدم قطعیت‌ها ناکارآمد هستند. اخیراً سیستم‌های فازی هوشمند جایگزین این روش‌ها شده‌اند که با وجود بهبود عملکرد، به دلیل ساختار ثابت، قابلیت انطباق با محیط‌های پویا را ندارند. سیستم‌های فازی در حال تکامل (EFS) با به‌روزرسانی ساختار و پارامترها، راهکاری مؤثر برای مدیریت تغییرات ناگهانی در پروازهای بلادرنگ مولتی‌روتورها ارائه می‌دهند. اگرچه نسخه‌های پیشرفته‌ای از EFS توسعه یافته‌اند، اما اغلب تمرکز آن‌ها بر شناسایی سیستم بوده و به بهینه‌سازی پارامترها توجه کافی نشده است. این پژوهش با معرفی EFS جدیدی به نام GODFIS (سیستم استنتاج فازی پویا مبتنی بر بهینه‌سازی سراسری) که از مفاهیم مرکز ثقل بازگشتی و بهینه‌سازی سراسری پارامترهای تالی بهره می‌برد، به رفع این شکاف می‌پردازد. همچنین، معیار جدید با عنوان «اصل حذف نویز » (NEP) به منظور حفظ کیفیت پاسخ‌ها و کاهش اثرات نویز ارائه شده است. آزمایشات نشان می‌دهد که روش GODFIS در حل مسائل معیار از دقت بالاتری نسبت به روش‌های موجود برخوردار است. با استفاده از مجموعه داده‌های متنوع، اثبات شده که این الگوریتم علاوه بر مدلسازی و کنترل مولتی‌روتورها، از قابلیت تعمیم‌پذیری و کاربرد گسترده در حوزه‌های مختلف کنترل و پیش‌بینی برخوردار است. https://www.joae.ir/article_245129.html در این تحقیق، تأثیر حضور نانوکیتوسان و الیاف کنف بر روی استحکام کششی و ازدیاد طول تا شکست کامپوزیت پلیمری PLA/SMR20 به صورت تجربی مورد بررسی قرار گرفته است. متغیرهای مورد مطالعه شامل 2- 6 درصد وزنی نانوکیتوسان، 5 - 15درصد وزنی الیاف کنف و 10 - 30 درصد وزنی لاستیک طبیعی SMR20 هستند. ترکیبات با استفاده از نرم‌افزار دیزاین اکسپرت به روش رویه پاسخ طراحی آزمایش شدند و به وسیله یک دستگاه مخلوط‌کن داخلی ترکیب و نمونه‌های آزمون کشش به‌وسیله دستگاه پرس گرم طبق استانداردهای مربوطه ساخته شدند. آزمون‌ کشش برای تعیین استحکام کششی و ازدیاد طول تا شکست نمونه‌ها انجام شد. نتایج نشان داد که افزایش درصد وزنی نانوکیتوسان در درصدهای وزنی پایین استحکام کششی و ازدیاد طول تا شکست را به ترتیب 34 و 4 درصد افزایش داده و در درصدهای وزنی بالا باعث کاهش خواص کششی شده است. افزایش الیاف کنف استحکام کششی و ازدیاد طول تا شکست را به ترتیب 27 و 18 درصد افزایش داده است. افزایش درصد وزنی لاستیک طبیعی SMR20 بر روی استحکام کششی تأثیر نداشته ولی باعث افزایش 43 درصدی ازدیاد طول تا شکست گردیده است. https://www.joae.ir/article_245138.html در طراحی باند فرودگاه باید اقلیم‌شناسی باد را در نظر گرفت تا پتانسیل رویداد بادهای جانبی و بادهای موافق که می‌توانند باعث بروز سوانح و تأخیر پرواز هواپیما شوند کاهش یابد. در مقاله حاضر با استفاده از گلبادهای قطبی شانزده جهتی، ضریب استفاده از باند فعلی فرودگاه بندرعباس (بانـد ۰۳-۲۱) در دو دوره آماری ۲۰۲۱-۱۹۸۲ و ۲۰۵۰-۲۰۲۴ و با درنظرگرفتن بادهای جانبی مجاز (۱۳ نات در سـاعت) بـه روش FAA محاسـبه گردید. در این راستا با به‌کارگیری روش SDSM و اطلاعات CanESM2 و بر اساس سه سـناریوی RCP2.6،RCP4.5 و RCP8.5، سـمت و سرعت وزش باد ایستگاه بندرعباس تا سال٢٠٥٠مطالعه شد سپس گلبادهـای شـانزده جهتی روزانه برای دوره‌های آماری مزبور مطالعه شد. نتایج نشان دادند که ضریب استفاده از باند فعلـی فرودگـاه بندرعباس در دوره ۲۰۲۱-۱۹۸۲ برابر با ۹۴.۰۴% است. همچنین پیش‌بینی‌ها نشان دادند که تا سال٢٠٥٠، ضریب استفاده از باند فعلی این فرودگاه در سه سناریوی RCP2.6 و RCP4.5 و RCP8.5 به ترتیب با ۲.۴۱% و ۱.۸۲% و ۱.۹۷% افزایش مواجه می‌شود. نتایج نشان دادند که در دوره ۲۰۵۰-۲۰۲۴ نسبت به دوره‌ی ۲۰۲۱-۱۹۸۲ ماکزیمم سرعت باد روزانه در تمامی فصول به‌غیراز فصل تابستان کاهش و میانگین سرعت باد در تمامی فصول کمتر از یک نات کاهش خواهد یافت. https://www.joae.ir/article_238577.html تخصیص منابع در سامانه‌های چندپهپادی به‌دلیل محدودیت توان پردازشی، حافظه و پهنای باند ارتباطی، از چالش‌های اساسی در مأموریت‌های هوشمند محسوب می‌شود. تخصیص غیربهینه‌ی این منابع می‌تواند منجر به تکرار داده، افزایش هزینه محاسباتی و کاهش دقت پوشش محیطی شود. این پژوهش با هدف رفع این چالش، الگوریتمی الهام‌گرفته از تعاملات زیستی با عنوان الگوریتم همزیستی CORES را معرفی می‌کند که با بهره‌گیری از ساختار داده‌ی چهاردرخت پویا و مدل‌سازی رفتار هم‌زیستان در طبیعت، فرایند تخصیص منابع را به‌صورت تطبیقی بهینه می‌سازد. در شبیه‌سازی‌ها، داده‌های محیطی مصنوعی شامل نواحی زمینی، آبی و پوشش گیاهی مورد استفاده قرار گرفت و ۱۵۰ اجرای مستقل تحت ترکیب‌های مختلف پارامترهای میدان دید، آستانه‌ی تصمیم و بودجه‌ی حافظه انجام شد. نتایج کمی نشان داد که الگوریتم CORES توانست میانگین شاخص کیفیت داده را تا ۱۸٪ و شاخص انطباق مکانی را تا ۲۳٪ نسبت به روش‌های پایه بهبود دهد. از نظر کیفی نیز، توزیع یکنواخت‌تر داده‌ها و کاهش هم‌پوشانی فضایی به‌دست آمد. این نتایج بیانگر آن است که الگوریتم CORES با الهام از تعاملات زیستی می‌تواند تخصیص منابع را در سامانه‌های پهپادی به‌صورت پویا، کارآمد و سازگار با تغییرات محیطی انجام دهد. https://www.joae.ir/article_233105.html در این پژوهش، تأثیر نصب فینلت بر روی ملخ T-Motor 18×6.1 در شرایط پرواز ایستایی و اعداد رینولدز پایین، از منظر آیرودینامیک و نوفه آیرودینامیکی به صورت عددی بررسی شد. برای این منظور، معادلات رینولدز میانگین ناپایا ناویه-استوکس در حالت تراکم‌ناپذیر با استفاده از مدل توربولانسی k-ω SST و مدل قاب مرجع چندگانه حل گردید. همچنین، برای پیش‌بینی صدای دوردست از روش فوکس-ویلیامز-هاوکینگ استفاده شد. نتایج نشان دادند که نصب فینلت‌ها منجر به کاهش 4.8 درصدی نیروی پیشران و افزایش 4.6 درصدی گشتاور ملخ شده، که حاکی از کاهش حدود 5 درصدی عملکرد آیرودینامیکی ملخ است. با این حال، فینلت‌ها اختلاف فشار بین سطوح بالا و پایین ملخ را کاهش داده و در نتیجه، نوفه تونال بارگذاری را کاهش می‌دهند. علاوه بر این، نصب فینلت‌ها باعث کاهش نوسانات فشار در فضای بین فینلت‌ها و کاهش قابل توجه انرژی جنبشی آشفته (TKE) در جریان دنباله ملخ شده است. همچنین، فینلت‌ها نوفه پهن باند ملخ را در فرکانس‌های بالاتر از 1000 هرتز کاهش داده‌اند. بزرگ‌ترین نوفه تونال ملخ در فرکانس 100 هرتز و هارمونیک‌های آن (مربوط به اولین فرکانس عبور پره) مشاهده شد که نصب فینلت‌ها در بیشتر زوایای قطبی (به ویژه 165 درجه) باعث کاهش این نوفه شده است. https://www.joae.ir/article_245147.html زمینه و هدف: حکمرانی به‌عنوان یکی از مهم‌ترین مفاهیم مدیریت و سیاست‌گذاری، تأثیر مستقیمی بر موفقیت سازمان‌ها و دولت‌ها در تحقق اهداف اقتصادی، اجتماعی و زیست‌محیطی دارد. هدف اصلی پژوهش حاضر تعیین طراحی مدل حکمرانی ناوگان هوایی کشور بود. روش شناسی: این پژوهش این پژوهش از نظر هدف، کاربردی-توسعه‌ای و از نظر ماهیت داده‌ها، از نوع آمیخته اکتشافی (کیفی-کمی) است. در فاز کیفی، با به‌کارگیری روش تحلیل مضمون، داده‌ها از طریق مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با ۱6 نفر از خبرگان دانشگاهی و مدیران اجرایی منتخب شرکت فرودگاه‌ها و ناوبری هوایی کشور گردآوری و تحلیل شد که نتیجه آن، استخراج چارچوبی متشکل از ده بُعد، سی مولفه و نود شاخص بود. در فاز کمی و به‌منظور اعتبارسنجی و آزمون مدل استخراج‌شده، پرسشنامه‌ای مبتنی بر یافته‌های کیفی طراحی گردید. روایی محتوایی این پرسشنامه توسط خبرگان تأیید و پایایی آن نیز با محاسبه ضریب آلفای کرونباخ (مقدار بالاتر از ۰.۷) مورد تأیید قرار گرفت. این پرسشنامه در جامعه آماری متشکل از 800 نفر از کارشناسان شرکت فرودگاه‌ها و ناوبری هوایی کشور توزیع شدند.یافته‌ها: یافته‌های پژوهش نشان داد که مدل حکمرانی ناوگان هوایی کشور از پنج بعد اصلی تشکیل شده است: پاسخگویی و شفافیت، کارآیی واثربخشی، ایمنی و مقررات‌گذاری، مشارکت و شبکه‌سازی و پایداری و آینده‌نگری. نتایج تحلیل‌های کمی نیز نشان داد که بین شاخص‌ها و مولفه‌ها روابط معناداری وجود دارد. نتیجه‌گیری: نتایج این پژوهش می‌تواند ضمن کمک به غنای ادبیات نظری در حوزه حکمرانی ناوگان هوایی کشور، به عنوان مبنایی عملی برای سیاست‌گذاری و تصمیم‌گیری مورد استفاده قرار گیرد. https://www.joae.ir/article_242453.html در این پژوهش، رفتار ضربه‌ای پانل‌های ساندویچی با هسته‌ی چوب درخت خرما تحت بارگذاری نفوذی سرعت پایین به‌صورت تجربی مورد ارزیابی قرار گرفت. شش نوع پنل با دو ضخامت هسته‌ (۲۰ و ۴۰ میلی‌متر) و سه سطح انرژی ضربه‌ (۵۰، ۱۰۰ و ۱۵۰ ژول) ساخته شد و آزمون نفوذ با ضربه‌زن سقوطی ۱۰ کیلوگرمی انجام گرفت. نمودارهای نیرو–جابجایی و انرژی جذب‌شده استخراج و مکانیزم‌های شکست با مقایسه‌ی الگوهای تخریب جلو و پشت نمونه تحلیل شد. نتایج نشان داد که چوب خرما با ساختار سلولی ناهمگن خود رفتار چندمرحله‌ای در جذب انرژی ایجاد کرده و در تمام سطوح انرژی مورد بررسی، منجر به نفوذ کامل همراه با فشردگی تدریجی هسته گردید. افزایش ضخامت هسته موجب افزایش چشمگیر ظرفیت جذب انرژی شد؛ به‌طوری‌که انرژی جذب‌شده در نمونه‌های ۴۰ میلی‌متری تحت ضربه ۱۰۰ ژول بیش از سه برابر مقدار نمونه‌های ۵۰ ژول افزایش یافت. همچنین نیروی اوج نمونه‌ها از حدود ۲.۳ کیلونیوتون در انرژی ۵۰ ژول به بیش از ۶.۳ کیلونیوتون در انرژی ۱۵۰ ژول رسید. تحلیل نتایج نشان داد که رفتار شکست ترکیبی از پانچ رویه، فشردگی سلولی هسته و جدایش پلاگ از پشت نمونه است و افزایش انرژی موجب کاهش راندمان جذب انرژی به دلیل افزایش سهم شکست‌های ترد و نفوذ کامل می‌شود. یافته‌های این تحقیق نشان می‌دهد که چوب خرما می‌تواند به‌عنوان یک هسته‌ی زیست‌پایه با عملکرد مکانیکی مناسب برای کاربردهای جذب انرژی در پانل‌های ساندویچی به‌کار رود. https://www.joae.ir/article_239601.html کشینگ نقش اساسی و کلیدی درکاهش تأخیر و افزایش عملکرد کلی سیستم‌های محاسبات مه‌آلود را ایفا می‌کند. رایانش لبه‌ای و مه‌آلود به عنوان چالش اساسی در پاسخ پردازش های حساس به تأخیر و پهنای باند در سیستم های ناوبری هوشمند تبدیل شده شبکه‌های مبتنی بر اطلاعات (ICN) و محاسبات مه‌آلود (ICN-Fog) یک راه‌حلی بهینه در برنامه‌هایی با تأخیر پایین و توان عملیاتی بالا پدیدار شده است و جهشی درکاهش تأخیر و دستیابی به ارتباطات داده‌ای بهتر و طبقه بندی اطلاعات مؤثر برای محاسبات مه‌آلوددر سیستم های ناوبری هوایی برداشته است .بهره‌گیری از روش‌های هوش مصنوعی (AI)و بهینه‌سازی کرم شب‌تاب به عنوان الگوریتم بهینه‌سازی مؤثر در ارتقای تکنیک کشینگ معرفی و بررسی شده است. در این مطالعه، هدف اصلی بهبود شاخصهای عملکردی از جمله نسبت برخورد کش (cache hit ratio)، بار پیوند داخلی (internal link load) و میانگین مدت زمان پاسخگویی سیستم به منظور بهینه سازی، یک الگوریتم بهینه طراحی شده است. این تکنیک به مدل کشینگ ICN-Fog اعمال و برای تعیین محل قرارگیری کش و انطباق با توپولوژی شبکه بررسی و مدلسازی شده است.متوسط ارزیابی‌های تابعی انجام شده توسط الگوریتم کرم شب تاب چند هدفه برابر با 3572 و انحراف معیار برابر با 725 است. نرخ موفقیت الگوریتم شب تاب در همگرایی به نقطه بهینه برابر با 99 درصد است. نتایج نشان می‌دهند که الگوریتم چندهدفه کرم شب‌تاب (MOFA) در مقایسه با الگوریتم‌های دیگر از نظر کارایی و اثربخشی در شناسایی تکنیک کشینگ بهینه عملکرد بهترو ضریب اطمینان بالاتری در سیستم های ناوبری هوایی هوشمند را تامین خواهد کرد. https://www.joae.ir/article_245133.html زمینه و هدف: توسعه سرمایه انسانی متناسب با نیازهای مشاغل آینده صنعت هوانوردی، تأثیر مستقیمی بر موفقیت آنها در تحقق اهداف سازمانی و ملی دارد. هدف اصلی پژوهش حاضر طراحی مدل توسعه سرمایه‌های انسانی برای مشاغل آینده سازمان هواپیمایی کشوری بود. روش شناسی: این پژوهش این پژوهش از نظر هدف، کاربردی-توسعه‌ای و از نظر ماهیت داده‌ها، از نوع آمیخته اکتشافی (کیفی-کمی) است. در فاز کیفی، با به‌کارگیری روش تحلیل مضمون، داده‌ها از طریق مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با ۱5 نفر از خبرگان دانشگاهی و مدیران اجرایی منتخب سازمان هواپیمایی کشوری گردآوری و تحلیل شد که نتیجه آن، استخراج چارچوبی متشکل از سه بُعد، دوازده مولفه و سی و هفت شاخص بود. در فاز کمی و به‌منظور اعتبارسنجی و آزمون مدل استخراج‌شده، پرسشنامه‌ای مبتنی بر یافته‌های کیفی طراحی گردید. روایی محتوایی این پرسشنامه توسط خبرگان تأیید و پایایی آن نیز با محاسبه ضریب آلفای کرونباخ (مقدار بالاتر از ۰.۷) مورد تأیید قرار گرفت. این پرسشنامه در جامعه آماری متشکل از 340 نفر از کارشناسان سازمان هواپیمایی کشوری توزیع شد و با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند، نمونه‌ای به حجم 180 نفر انتخاب و داده‌های جمع‌آوری‌شده با نرم‌افزار SmartPLS نسخه ۳ و از طریق مدل‌سازی معادلات ساختاری تحلیل شدند تا روابط بین ابعاد، مولفه‌ها و شاخص‌های مدل نهایی مورد ارزیابی قرار گیرد. https://www.joae.ir/article_242454.html کنترل ارتعاشات در سازه‌های هوشمند از چالش‌های اساسی در طراحی سیستم‌های مکانیکی و هوافضایی به شمار می‌آید. استفاده از مواد پیزوالکتریک به‌عنوان حسگر و محرک، امکان کنترل فعال پاسخ دینامیکی سازه را فراهم می‌کند. در این پژوهش، یک کنترل‌کننده فازی-عصبی تطبیقی (ANFIS) برای کاهش ارتعاشات تیر پیزوالکتریک طراحی شده است. بمنظور تنظیم بهینه پارامترهای کنترل‌کننده، دو الگوریتم فراابتکاری مستقل شامل الگوریتم ژنتیک (GA) و الگوریتم شیر مورچه (ALO) مورد استفاده قرار گرفته‌اند. الگوریتم ژنتیک به‌عنوان یک روش تکاملی مبتنی بر انتخاب طبیعی و الگوریتم شیر مورچه به‌عنوان الگوریتمی الهام‌گرفته از رفتار شکار شیرمورچه، هر دو با هدف کمینه‌سازی خطای مربعی پاسخ سیستم به‌کار رفته‌اند. مدل تیر بر اساس نظریه اویلر–برنولی و با بهره‌گیری از روش اجزای محدود (FEM) توسعه یافته است. نتایج شبیه‌سازی در محیط MATLAB نشان می‌دهد که هر دو الگوریتم به‌صورت مؤثر موجب کاهش دامنه ارتعاشات شده‌اند، اما الگوریتم شیر مورچه در مقایسه با الگوریتم ژنتیک، همگرایی سریع‌تر و دقت بالاتری در تنظیم پارامترهای ANFIS ارائه می‌دهد. https://www.joae.ir/article_234483.html بررسی سامانه‌های هوایی فراصوتی و جستجوگرهای نوری به دلیل چالش‌های ناشی از پیچیدگی‌های جریان و کاربردهای آن، اهمیت بسیاری در حوزه هوانوردی و مهندسی هوافضا دارد. این پژوهش به تحلیل اثرات آیرو-اپتیک و آیرودینامیکی بر جستجوگرهای نوری در شرایط پرواز فراصوت پرداخته است. با استفاده از شبیه‌سازی عددی ، جریان هوا و تغییرات چگالی اطراف جسم پرنده در سرعت‌ها و ارتفاع‌های مختلف بررسی شده است. همچنین تأثیر عواملی مانند عدد ماخ، عدد رینولدز و ارتفاع پروازی بر خطای دید و انحراف پرتو نوری مطالعه شده است. نتایج نشان داد که افزایش عدد رینولدز و ماخ منجر به تشدید گرمایش آیرودینامیکی و نوسانات میدان چگالی می‌شود که کیفیت تصویر جستجوگرهای نوری را کاهش می‌دهد. همچنین، با افزایش ارتفاع پروازی، کاهش چگالی هوا موجب کاهش خطای دید و بهبود عملکرد اپتیکی می‌گردد. از سوی دیگر، شناسایی نقاط بحرانی در ارتفاع و شرایط جریان، نقش کلیدی در طراحی سامانه‌های مطمئن‌تر دارد. این یافته‌ها می‌توانند به بهبود دقت و قابلیت اطمینان سامانه‌های اپتیکی-آیرودینامیکی در پروازهای فراصوت کمک کنند. https://www.joae.ir/article_226241.html در این مقاله، تحلیل و بررسی ارتعاشات آزاد پوسته استوانه‌ای هیبریدی (کامپوزیت-فلز) تحت‌تأثیر دما مورد بررسی قرار گرفته است. تأثیر حرارت می تواند تغییرات قابل‌توجهی در رفتار ارتعاشی و پاسخ دینامیکی سازه ایجاد کند. هدف این تحقیق، بررسی تغییر شکل و رفتار سازه در شرایط حرارتی مختلف است. شرایط مرزی را برای پوسته استوانه‌ای به‌صورت آزاد، گیردار و ساده در نظر گرفته‌شده است. معادلات حاکم بر ساختار پوسته استوانه‌ای هیبریدی بر اساس میدان جا‌بجایی و روابط تنش و کرنش به‌صورت ماتریسی و با استفاده از تئوری برشی مرتبه اول پوسته‌ها و اصل همیلتون به‌دست‌آمده است . همچنین با استفاده از روش عددی مربعات دیفرانسیلی تعمیم‌یافته، معادلات حاکم برسازه حل گردیده و تأثیر مواد کامپوزیتی، درجه‌حرارت، طول استوانه و ابعاد هندسی بر روی فرکانس طبیعی سازه بررسی ‌شده است. نتایج عددی با نتایج تحقیقات انجام‌شده مورد مقایسه و صحت سنجی قرار گرفته شده است. نتایج نشان می‌دهند که پوسته هیبریدی با توزیع مواد مرکب و در نسبت حجمی خاص، رفتار بهتری در برابر تغییرات دما نشان می‌دهد. https://www.joae.ir/article_234484.html در سال‌های اخیر، الهام‌گیری از پدیده‌های طبیعی به عنوان یک رویکرد نوآورانه در مهندسی و طراحی، به ویژه در حوزه آیرودینامیک، توجه فزاینده‌ای را به خود جلب کرده است. این مطالعه به بررسی ویژگی‌های آیرودینامیکی برگ افرا به منظور طراحی ملخ‌های جدید پرداخته است. برای این منظور، ابعاد میانگین تعدادی از برگ‌ها با استفاده از نرم‌افزار دیجیتایزر و اکسل محاسبه و سپس یکی از برگ‌ها برای اسکن سه‌بعدی انتخاب شد تا ایرفویل‌هایی از مقاطع مختلف آن استخراج گردد. نتایج نشان داد که برگ‌ها در حالت‌های دوپره و سه‌پره خاصیت چرخش خودکار را از خود نشان می‌دهند، که این امر منجر به توسعه ملخ‌های تک‌پره‌ای به ملخ‌های دوپره‌ای و سه‌پره‌ای گردید. علاوه بر این، مقیاس‌های بزرگ‌تری از این پره‌ها طراحی و ساخته شد. با توجه به این که برگ‌ها در حین نزول، زاویه‌ای بین 5 تا 20 درجه نسبت به صفحه چرخش و صفحه افقی به خود می‌گیرند، ملخ‌های دوپره‌ای در این زوایای مختلف نیز طراحی و بررسی شدند. یافته‌ها نشان داد که افزایش تعداد پره‌ها به‌طور چشم‌گیری نیروی پیشران را افزایش می‌دهد و ملخ با زاویه 10 درجه بیشترین نیروی پیشران را تولید می‌کند. همچنین، ملخ‌ها در مقیاس 2 برای تولید نیروی پیشران بهینه بودند، در حالی که ملخ در مقیاس 3 نیروی کمتری نسبت به مقیاس 2 تولید کرد. نتایج این تحقیق می‌تواند به طراحی و بهینه‌سازی ملخ‌های جدید کمک شایانی نماید و زمینه‌ساز توسعه فناوری‌های نوین در این حوزه باشد. https://www.joae.ir/article_234485.html در این پژوهش، پایداری دینامیکی یک ریزپرنده بال‌زن دو باله در شرایط پرواز شناور به‌صورت جامع مورد بررسی قرار گرفته است. تحلیل پایداری در راستاهای رول و پیچ انجام گرفته و برای این منظور از یک مدل دینامیکی خطی‌شده بر مبنای اصول مکانیک صلب و نیروهای آیرودینامیکی شبه‌پایا استفاده شده است. مشتقات پایداری شامل اثرات سرعت جانبی، نرخ‌های چرخش و زاویه وضعیت، با روش عددی مشتق‌گیری مرکزی حول نقطه تعادل استخراج گردیده‌اند. نوآوری اصلی مقاله در بررسی کمی و تحلیلی تأثیر موقعیت عمودی بال‌ها نسبت به مرکز جرم (zw) بر رفتار دینامیکی سیستم، مشتقات پایداری و محل قطب‌های سیستم حلقه‌بسته می‌باشد. این تأثیر پیش‌تر به‌صورت مستقل و جامع مورد مطالعه قرار نگرفته و یافته‌های این پژوهش می‌تواند به عنوان معیاری مهم در طراحی پیکربندی مکانیکی ریزپرنده‌های فاقد دم مطرح شود.در ادامه، یک الگوریتم کنترلی خطی بر پایه بازخورد نرخ زاویه‌ای برای محورهای رول و پیچ طراحی شده و نشان داده شده است که سیستم با این کنترل‌کننده در محدوده‌ای از موقعیت‌های بال قابل پایدارسازی است. نتایج شبیه‌سازی‌های عددی نشان می‌دهد که موقعیت بهینه بال می‌تواند منجر به افزایش پایداری، کاهش حساسیت سیستم و ساده‌سازی الگوریتم‌های کنترلی گردد. دستاوردهای این تحقیق می‌توانند در طراحی نسل جدیدی از ریزپرنده‌های الهام‌گرفته از طبیعت که در محیط‌های بسته و بدون تجهیزات تثبیت‌کننده عمل می‌کنند، مورد استفاده قرار گیرند. https://www.joae.ir/article_234486.html در این پژوهش پرنده رزمی اسکن ایگل مطابق با ابعاد و اندازه‌های مدل واقعی مدل‌سازی شده و جهت بهبود عملکرد پرنده در شرایط مختلف پروازی، بال‌های نوآورانه بر روی آن طراحی شده است. به‌طورکلی 3 مدل نوآورانه برای بال پرنده در نظر گرفته شده است؛ از جمله بال دلتای مثلثی، بال ذوزنقه ای و بال دلتا به همراه زاویه عقب‌گرد بال می‌باشد. جهت انجام آزمایش تجربی تونل باد پس اعمال مقیاس موردنظر برای تمامی مدل‌ها، پرنده‌ها به کمک پرینتر سه‌بعدی ساخته شده است. پس از بررسی‌های صورت‌گرفته، مکانیزم موردنیاز جهت پیاده‌سازی مدل‌ها در تونل باد طراحی و ساخته شده است. مکانیزم ساخته شده به‌گونه‌ای است که نیروهای وارد شده به پرنده‌ها را به طور دقیق به ابزارهای اندازه‌گیری منتقل می‌کند. پس از پیاده‌سازی مدل‌ها در تونل باد و انجام آزمایش تجربی بر روی آنها با شرایط یکسان (سرعت 16،14،12،10،8،6،4 متر بر ثانیه)، نتایج به‌دست‌آمده از این پژوهش مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج به‌دست‌آمده شامل ضریب نیروی برآ، نسبت ضریب نیروی برآ به پسا، نوسانات و دامنة نوسانی مدل‌ها و برد پروازی پرنده‌ها می‌باشد. پس از بررسی‌های به‌عمل‌آمده بر روی نتایج؛ مشخص شده که پرنده با بال نوآورانه Delta (به شکل دلتا) به همراه Sweep (زاویه سوئیپ عقبگرد یا جلوگرد) دارای عملکرد بهتری ( حجم 67/10 % افزایش و زمان و مسافت طی شده 56% افزایش) از منظر ضریب نیروی برآ و نسبت ضریب نیروی برآ و پسا بوده است. همچنین مشاهده شده است که مدل با بال دلتا نیز دارای کمترین میزان نوسان در شرایط مختلف پروازی می‌باشد. https://www.joae.ir/article_234487.html در حوزه کنترل پرواز، ایجاد سیستم‌های مقاوم به عیب و اغتشاش یکی از چالش‌های اساسی است که به تأمین ایمنی و پایداری پرواز کمک می‌کند. در این مقاله، یک استراتژی نوین برای بهبود عملکرد کنترل پرواز در شرایط حضور خطاهای حسگر و اغتشاشات خارجی ارائه می‌شود. رویکرد شامل سه مرحله کلیدی است: ابتدا، در مرحله حذف و تخمین اغتشاشات، از یک مشاهده‌گر مود لغزشی مرتبه بالا استفاده می‌شود که با کمک کنترل‌کننده فوق پیچشی نویز و اغتشاشات را از خروجی حسگرهای سرعت زاویه‌ای جدا می‌کند. در مرحله دوم، برای شناسایی و جداسازی خطا، یک مشاهده‌گر عصبی تطبیقی طراحی شده است که به‌صورت پویا قادر به تشخیص عیب و تغییرات غیرمنتظره در داده حسگرها می‌باشد. در نهایت، در مرحله سوم، یک ساختار گام به عقب برای طراحی سیستم کنترلی استفاده می‌شود که باتوجه ‌به وضعیت فعلی و تخمین‌های به‌دست‌آمده، اقدام به جبران‌سازی خطا با فرمان نرم کنترلی می‌نماید. شبیه‌سازی‌های دینامیکی غیرخطی گسترده بر روی مدل جنگنده F-18A، کارایی برتر چارچوب پیشنهادی کنترل مقاوم در برابر عیب را در مقایسه با روش‌های مرسوم به‌طور معناداری تأیید می‌کند. بهره‌گیری از ناظر HOSMO منجر به بهبود 13.37 درصدی در دقت ردیابی و بهبود 58.8 درصد در دقت تخمین در مقایسه با ساختار مبتنی بر STA شده است. افزون بر آن، سامانه مورد نظر از تطبیق‌پذیری بالایی را در مواجهه با شرایط دینامیکی پیچیده از خود نشان می‌دهد؛ ویژگی‌هایی که نقش بسزایی در ارتقاء قابلیت اطمینان و کارایی عملی سامانه‌های کنترل پرواز ایفا می‌نمایند و آن را برای کاربردهای واقعی به گزینه‌ای مطلوب تبدیل می‌کنند. https://www.joae.ir/article_234488.html جمع کننده حرارتی خورشیدی سهموی یکی از تجهیزات رایج و کارآمد در بهره برداری از انرژی خورشیدی با دمای بالا است. استفاده از نانوسیال ها به عنوان سیال عامل و جاذب حرارتی، می تواند به طور قابل توجهی کارایی حرارتی این سیستم ها را افزایش دهد. در پژوهش حاضر، ارزیابی حرارتی لوله جاذب فولادی یک جمع کننده حرارتی سهموی حاوی نانوسیالات هیبریدی و مونو نانوسیالات برای شرایط اقلیمی شهر ایرانشهر (واقع در استان سیستان و بلوچستان) به منظور تولید بخار آب انجام شده است. در این مطالعه، مدل سازی عددی با روش حجم کنترل به کار گرفته شده است. نتایج نشان می دهد که استفاده از نانوسیال هیبریدی به ویژه در ماه اول فصل تابستان، اختلاف دمای بیشتری ایجاد کرده و نرخ تولید بخار را افزایش می دهد. همچنین، نرخ تولید حرارت حجمی در نانوسیال هیبریدی نسبت به نانوسیالات روغن سیلتروم۸۰۰-آلومینیوم و آب-مس به ترتیب 16.2 و 19.3 درصد بهبود یافته است. نرخ تولید بخار آب حاصل از نانوسیال هیبریدی نسبت به مونو نانوسیال در طول ماه های تابستان به طور میانگین ۲۰ درصد افزایش یافته است. علاوه بر این، با افزایش دمای ورودی نانوسیال تا ۱۳۰ کلوین، تنش حرارتی وارد بر لوله جاذب فولادی حدود ۲۵ درصد کاهش را نشان داده است. این نتایج، پتانسیل بالای نانوسیالات هیبریدی در بهبود عملکرد و افزایش دوام جمع کننده های حرارتی خورشیدی را تأیید می کند.