دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری - انجمن هوافضای ایران مدیر مسئول: دکتر علی نوری سردبیر: دکتر حمیدرضا زارعی جانشین سردبیر: دکتر وحید خلفی دبیر تخصصی و مدیر اجرایی: دکتر میثم نوری نیارکی ویراستار انگلیسی: دکتر روح اله ملکی نشریه علمی پژوهشی مهندسی هوانوردی 17359449 28 1 2026 06 22 Analysis of the Strength of Autofrettaged Steel Pipes and Autofrettaged Composite Fiber-Reinforced Steel Pipes in Aerospace Structures تحلیل استحکام لوله‌های فولادی اتوفرتاژ شده و لوله‌های فولادی الیاف پیچیده اتوفرتاژ شده در لوله‌های هوافضایی 1 15 245130 10.22034/joae.2026.491782.1257 FA محمدکاظم خدامرادی دانشجوی دکتری، دانشکده مهندسی هوافضا، دانشگاه صنعتی مالک الشتر، تهران، ایران 0009-0004-8701-5017 عنایت اله حسینیان استادیار، دانشکده مهندسی هوافضا، دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری، تهران، ایران Journal Article 2024 12 02 In industry and advanced technologies, the autofertigation method is recognized as an effective technique for increasing the strength and improving the fatigue life of pipes and vessels under internal pressure. This method significantly enhances their performance by generating residual compressive stresses inside the pipes. Due to the necessity of reducing weight in aerospace equipment, the use of complex fiber pipes has also been considered an innovative solution.The aim of this research is to investigate and analyze the combination of the autofertigation method and complex fibers to increase the strength of steel pipes under internal pressure. Initially, the equations related to steel pipes were extracted, followed by the derivation of equations pertaining to composite multilayer structures. These equations were then combined using a specialized algorithm. The innovation of this method lies in the integration of autofertigation and complex fibers. The research findings indicate that fiber angles in the range of 45 to 55 degrees are optimal for complex fibers. Furthermore, under identical pressure conditions, Autofrettaged fiber spiral tubes exhibit a significant advantage in terms of strength compared to Autofrettaged steel tubes without fibers. Additionally, studies reveal that boron epoxy is identified as a more suitable option than carbon epoxy in complex fibers. Ultimately, the decision between Autofrettaged tubes and composite tubes should be made by designers based on three key factors: weight reduction, increased compressive residual stresses within the tube, and decreased tensile residual stresses externally. These results can greatly assist in optimizing the design of aerospace structures and related industries. در صنعت و فناوری‌های پیشرفته، روش اتوفرتاژ به‌عنوان یک تکنیک مؤثر برای افزایش استحکام و بهبود عمر خستگی لوله‌ها و مخازن تحت‌فشار داخلی شناخته می‌شود. این روش با ایجاد تنش‌های پسماند فشاری در داخل لوله‌ها، عملکرد آن‌ها را به‌طور قابل‌توجهی بهبود می‌بخشد. به دلیل نیاز به کاهش وزن در تجهیزات هوافضایی، استفاده از لوله‌های الیاف پیچیده به‌عنوان یک راهکار نوآورانه نیز مورد توجه قرارگرفته است. هدف این تحقیق، بررسی و تحلیل تلفیق روش اتوفرتاژ و الیاف پیچیده برای افزایش استحکام لوله‌های فولادی تحت‌فشار داخلی است. در این راستا، ابتدا معادلات مربوط به لوله‌های فولادی استخراج و سپس معادلات مربوط به ساختارهای چندلایه کامپوزیتی نیز به‌دست آمده‌اند. این معادلات با استفاده از یک الگوریتم خاص تلفیق شده‌اند. نوآوری این روش در ترکیب اتوفرتاژ و الیاف پیچیده نهفته است. نتایج تحقیق نشان می‌دهند که زوایای الیاف در محدوده 45 تا 55 درجه، زوایای بهینه‌ای برای الیاف پیچیده هستند. همچنین، در شرایط یکسان فشار، لوله‌های الیاف پیچ اتوفرتاژ شده از نظر استحکام نسبت به لوله‌های فولادی اتوفرتاژ شده بدون الیاف، برتری قابل‌توجهی دارند. بررسی‌ها همچنین نشان می‌دهند که بورن اپوکسی به‌عنوان گزینه‌ای مناسب‌تر نسبت به کربن اپوکسی در الیاف پیچیده شناخته می‌شود. درنهایت، انتخاب بین لوله‌های اتوفرتاژ شده و لوله‌های ترکیبی باید بر اساس سه عامل کلیدی شامل کاهش وزن، افزایش تنش‌های پسماند فشاری درون لوله و کاهش تنش‌های پسماند کششی در خارج از آن توسط طراحان انجام شود. این نتایج می‌توانند به بهینه‌سازی طراحی سازه‌های هوافضایی و صنایع مرتبط کمک شایانی نمایند.

https://www.joae.ir/article_245130_11957c89eedb276413ab3c871692532d.pdf

دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری - انجمن هوافضای ایران مدیر مسئول: دکتر علی نوری سردبیر: دکتر حمیدرضا زارعی جانشین سردبیر: دکتر وحید خلفی دبیر تخصصی و مدیر اجرایی: دکتر میثم نوری نیارکی ویراستار انگلیسی: دکتر روح اله ملکی نشریه علمی پژوهشی مهندسی هوانوردی 17359449 28 1 2026 06 22 Investigation of Effective Parameters in the Thermoforming Process for the Production of Fixed-Wing Drones بررسی پارامترهای موثر در فرآیند ترموفرمینگ برای تولید پهپادهای بال ثابت 16 25 245134 10.22034/joae.2026.499465.1264 FA امیر عرب زاده شمس دانشجوی کارشناسی ارشد هوافضا، دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری، تهران، ایران مسعود جوادی استادیار، دانشکده مهندسی هوافضا، دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری، تهران، ایران Journal Article 2025 01 12 This research investigates the factors affecting the thermoforming process for creating complex, lightweight components in the aerospace sector, especially for fixed-wing drones. Thermoforming, involving the heating of thermoplastic materials to shape them, is favored for its benefits like weight reduction, improved efficiency, and lower production costs. A critical factor is temperature, which must be carefully regulated to allow materials to reach their softening point without compromising their physical properties. Uncontrollable high temperatures risk excessive melting and degradation of these properties. Thus, using thermal simulation techniques and experimental analyses to optimize temperature is crucial. Additionally, the applied pressure during thermoforming significantly influences product surface quality and dimensional accuracy. Choosing appropriate materials and combinations of thermoplastics is essential. For fixed-wing drones, lightweight, high-strength materials with good moldability, such as PVC, ABS, and polycarbonate, are ideal. The study also explores the effects of UV radiation in thermoforming, indicating that UV stabilizers can help maintain the mechanical and aesthetic characteristics of materials against UV exposure. The results show that optimizing temperature, pressure, and time enhances the quality and strength of the produced parts. This research offers valuable insights for the aerospace industry, improving the quality and performance of fixed-wing drones. به‌ویژه در ساخت پهپادهای بال ثابت، می‌پردازد. ترموفرمینگ شامل گرم کردن مواد ترموپلاستیک و شکل‌دهی آن‌هاست و به دلیل کاهش وزن و هزینه‌ها، کاربرد زیادی دارد. دما یکی از عوامل کلیدی این فرآیند است که باید به دقت تنظیم شود تا از آسیب به خواص فیزیکی مواد جلوگیری شود. دماهای غیرکنترل‌شده می‌توانند منجر به تخریب خواص مکانیکی شوند، لذا بهینه‌سازی آن با استفاده از شبیه‌سازی حرارتی و تحلیل‌های تجربی ضروری است. فشار در این فرآیند نیز تأثیر زیادی بر کیفیت سطح و دقت ابعادی دارد. انتخاب مواد ترموپلاستیک سبک و با استحکام بالا، مانند PVC، ABS و پلی‌کربنات، برای تولید پهپادها اهمیت دارد. این تحقیق همچنین تأثیر اشعه UV و استفاده از پایدارکننده‌های UV را بررسی کرده و نشان می‌دهد که این اقدام می‌تواند به حفظ خواص مکانیکی و ظاهری کمک کند. بهینه‌سازی دما، فشار و زمان، منجر به تولید قطعات با کیفیت و استحکام بالاتر می‌شود و می‌تواند به بهبود کیفیت و عملکرد پهپادهای بال ثابت در صنعت هوافضا کمک کند.

https://www.joae.ir/article_245134_bcf26b85fc23daebe025a874f97c5341.pdf

دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری - انجمن هوافضای ایران مدیر مسئول: دکتر علی نوری سردبیر: دکتر حمیدرضا زارعی جانشین سردبیر: دکتر وحید خلفی دبیر تخصصی و مدیر اجرایی: دکتر میثم نوری نیارکی ویراستار انگلیسی: دکتر روح اله ملکی نشریه علمی پژوهشی مهندسی هوانوردی 17359449 28 1 2026 06 22 Design and manufacture of the pipe-to-flange pressing process using hydroforming in aircraft fuel pipes طراحی و ساخت فرایند پرس لوله‌ به فلنج به روش هیدروفرمینگ در لوله‏های سوخت هواپیما 26 35 245135 10.22034/joae.2026.514830.1274 FA محمد نجاتی دکتری، دانشکده مهندسی مکانیک، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران 0000-0003-3839-4984 سعید قاسمیان گودگز دانشجوی دکتری، دانشکده هوافضا، دانشگاه صنعتی مالک اشتر، تهران، ایران امین قره چاهی دانشجوی دکتری، دانشکده علوم و فنون نوین، دانشگاه تهران، تهران، ایران Journal Article 2025 04 07 In this study, the pressing of aircraft fuel system pipes made of Al5052-O into Al7075-T6 flanges has been studied. The hydroforming process uses oil pressure to create large deformations and press the pipe to the flange. The present work was first investigated and designed, then a special tool was made with an innovative method to control the hydroforming pressure application area. In order to check for leaks and observe any mechanical defects, the manufactured parts were subjected to laboratory tests under high pressure. The design was also simulated using the finite element method. In this regard, an attempt was made to make the simulation as close to reality as possible in order to obtain accurate results. The obtained numerical results were compared with the laboratory results that were measurable. In numerical modeling, fuel pipes with different diameters and thicknesses were analyzed and the stress and displacement distributions were obtained. The numerical results show a very good agreement with the experimental results. The simulation results show that the maximum residual stress in the contact area of the pipe and flange is more than 300 MPa, which ensures the sealing of this connection. Also, if the hydroforming pressure is too high, the maximum residual stress in the connection area will decrease slightly. In the present study, the required pressure range is optimally calculated to achieve a desirable residual stress for sealing and connection. In general, this article presents a completely scientific and practical method for creating a permanent sealed connection. در این مطالعه به پرس لوله‌های سامانه سوخت هواپیماها از جنس Al5052-Oداخل فلنج Al7075-T6 پرداخته شده است. فرآیند هیدروفرمینگ با استفاده از فشار روغن جهت ایجاد تغییر شکل‌های بزرگ و پرس لوله به فلنج استفاده شده است. کار حاضر ابتدا مورد بررسی و طراحی قرار گرفته، سپس با یک روش نوآورانه ابزار خاص برای کنترل ناحیه اعمال فشار هیدروفرمینگ ساخته شده است. جهت بررسی نشتی و مشاهده هرگونه عیب مکانیکی، قطعات ساخته شده مورد آزمون‌های آزمایشگاهی تحت فشار بالا قرار گرفته‌اند. همچنین طراحی صورت گرفته با استفاده از روش المان محدود شبیه‌سازی شده است. در این راستا سعی شده تا حد امکان شبیه‌سازی نزدیک به واقعیت بوده تا نتایج دقیق حاصل گردد. نتایج عددی بدست آمده با نتایج آزمایشگاهی که قابلیت اندازه‌‌گیری آنها وجود داشت، مقایسه شده است. در مدلسازی عددی لوله‌‌های سوخت با قطر و ضخامت مختلف مورد تحلیل قرار گرفته و توزیع تنش و جابجایی بدست آورده شده است. نتایج عددی تطابق بسیار خوبی را با نتایج تجربی نشان می‌دهد. نتایج شبیه‌سازی نشان می‌دهد بیشترین تنش باقیمانده در ناحیه تماس لوله و فلنج بیش از 300 مگاپاسکال است که آب‏بندی این اتصال را تضمین می‏کند. همچنین اگر فشار هیدروفرمینگ بیش از اندازه بالا باشد حداکثر تنش باقیمانده در ناحیه اتصال کمی کاهش پیدا خواهد کرد. در تحقیق حاضر محدوده فشار مورد نیاز به صورت بهینه محاسبه شده تا تنش باقیمانده‌ی مطلوبی برای آب‌بندی و اتصال حاصل گردد. به طور کلی این مقاله روشی کاملا علمی و کاربردی برای ایجاد یک اتصال آب‏بند دائمی ارائه می‏کند.

https://www.joae.ir/article_245135_3b13893f7a9e1694e8de4fd91088e6de.pdf

دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری - انجمن هوافضای ایران مدیر مسئول: دکتر علی نوری سردبیر: دکتر حمیدرضا زارعی جانشین سردبیر: دکتر وحید خلفی دبیر تخصصی و مدیر اجرایی: دکتر میثم نوری نیارکی ویراستار انگلیسی: دکتر روح اله ملکی نشریه علمی پژوهشی مهندسی هوانوردی 17359449 28 1 2026 06 22 A Model of Factors Influencing Talent Development in Specialized Work Environments: A Case Study of Aerospace Engineering Graduates from a Defense University الگوی عوامل موثر بر توسعه استعدادها در محیط‌های کاری تخصصی: بررسی موردی دانش‌آموختگان رشته مهندسی هوافضای یک دانشگاه دفاعی 36 46 220959 10.22034/joae.2025.515821.1275 FA داریوش مهری استادیار، دانشگاه علوم فنون هوایی شهید ستاری، تهران، ایران علی اصغر قاسمی استادیار، دانشگاه علوم فنون هوایی شهید ستاری، تهران، ایران علی فرهادی دانشیار، دانشگاه علوم فنون هوایی شهید ستاری، تهران، ایران محمود واصلی مربی، دانشگاه علوم فنون هوایی شهید ستاری، تهران، ایران Journal Article 2025 04 09 In today’s complex and competitive world, talent development especially in specialized fields such as aerospace engineering is considered one of the strategic priorities of organizations for maintaining a competitive advantage. This study was conducted with the aim of identifying the factors influencing the development of talents among undergraduate graduates of aerospace engineering from a defense university in their workplace environment. Given the nature of the research, a qualitative method was employed. The research sample consisted of 15 scientific and experiential experts who had a deep understanding of the research topic and were selected through a non-probability snowball sampling method. Data were collected through semi-structured interviews and analyzed using thematic analysis with MAXQDA software (version 11). To ensure the credibility and validity of the data, the recoding method and participant feedback were used. The findings of the study indicated that talent development is influenced by five main factors: environmental and organizational factors, individual factors, modern learning technologies, opportunities for professional growth and experiential learning, and leadership and collegial support within the workplace. The results of this research can provide a practical framework for policymaking, planning, and implementing talent development systems in defense and specialized organizations, and can contribute to the continuous enhancement of talented human resources in complex and technology-driven work environments. در دنیای پیچیده و رقابتی امروز، توسعه استعداد به‌ویژه در حوزه‌های تخصصی مانند مهندسی هوافضا، یکی از اولویت‌های راهبردی سازمان‌ها برای حفظ مزیت رقابتی محسوب می‌شود. این پژوهش با هدف شناسایی عوامل مؤثر بر توسعه استعدادهای دانش‌آموختگان مقطع کارشناسی رشته مهندسی هوافضای یک دانشگاه دفاعی در محیط کار انجام شده است. با توجه به ماهیت پژوهش، از روش کیفی بهره گرفته شد. نمونه تحقیق شامل ۱۵ نفر از خبرگان علمی و تجربی بود که شناخت عمیقی از موضوع پژوهش داشتند و به روش نمونه‌گیری غیراحتمالی زنجیره‌ای (گلوله برفی) انتخاب شدند. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته گردآوری و با استفاده از روش تحلیل مضمون و نرم‌افزارMAXQDA نسخه ۱۱ تجزیه‌وتحلیل شدند. برای سنجش اعتبار و روایی داده‌ها، از روش کدگذاری مجدد و دریافت بازخورد از مشارکت‌کنندگان استفاده شد. یافته‌های پژوهش نشان داد که توسعه استعدادها تحت تأثیر پنج عامل اصلی قرار می‌گیرد که عبارت‌اند از: عوامل محیطی و سازمانی، عوامل فردی، فناوری‌های نوین یادگیری، فرصت‌های رشد حرفه‌ای و یادگیری عملی، و حمایت‌های رهبری و همکارانه در محیط‌کار. نتایج این تحقیق می‌تواند چارچوبی کاربردی برای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و اجرای نظام توسعه استعدادها در سازمان‌های دفاعی و تخصصی فراهم کند و زمینه‌ساز ارتقای مستمر منابع انسانی مستعد در محیط‌های کاری پیچیده و فناوری‌محور باشد.

https://www.joae.ir/article_220959_e669b1d5671790009c81ba81bbf639c4.pdf

دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری - انجمن هوافضای ایران مدیر مسئول: دکتر علی نوری سردبیر: دکتر حمیدرضا زارعی جانشین سردبیر: دکتر وحید خلفی دبیر تخصصی و مدیر اجرایی: دکتر میثم نوری نیارکی ویراستار انگلیسی: دکتر روح اله ملکی نشریه علمی پژوهشی مهندسی هوانوردی 17359449 28 1 2026 06 22 Numerical Investigation of Heat Transfer and Flow Friction of Nanofluid in a Porous Steel Absorber Tube بررسی عددی انتقال گرما و اصطکاک جریان نانوسیال دریک لوله جاذب فولادی متخلخل 47 57 245137 10.22034/joae.2025.520888.1280 FA میثم محمودی گروه مهندسی مکانیک، دانشکده مهندسی، دانشگاه ولایت، ایرانشهر Journal Article 2025 05 03 Nowadays, improving energy consumption and thermal performance of systems has attracted considerable attention from researchers. The use of nanofluids in porous media is a common method to enhance heat transfer rates. In this study, heat transfer and fluid flow inside a pipe containing a porous medium saturated with a nanofluid were numerically investigated. A two-dimensional model with the assumptions of laminar flow, constant temperature, and water-silver nanofluid was developed to enhance heat transfer. The main objective was to achieve simultaneously the lowest friction factor and the highest heat transfer rate. The study was conducted for a nanofluid volume fraction of f = 0.05, porosity ε in the range of 0.08 < ε < 0.98, and variable Darcy number in the range of 10⁻⁸ < Da < 10⁻², with friction factor CF = 0.19 and Nusselt number K = 6.09 for a steel pipe. The results showed that decreasing the Darcy number leads to an increase in the Nusselt number (approximately 94% along the pipe length) and friction factor. The enhanced heat transfer is attributed to the increased interaction between the nanofluid and the porous matrix. Larger Darcy numbers result in lower energy recovery compared to energy loss. Temperature reduction may also contribute to the increase in Nusselt number. Furthermore, increases in velocity, pressure, and Reynolds number along the pipe were identified as factors that raise the friction factor. امروزه، بهبود مصرف انرژی و عملکرد حرارتی سیستم‌ها مورد توجه محققین است. استفاده از نانوسیال در محیط متخلخل، روشی رایج برای افزایش نرخ انتقال گرما است. در این پژوهش، انتقال گرما و جریان درون یک لوله حاوی محیط متخلخل با نانوسیال بررسی عددی شده است. مدل‌سازی دو بعدی با فرض جریان آرام، دمای ثابت و نانوسیال آب-نقره، با هدف بهبود انتقال گرما انجام شده است. هدف اصلی، دستیابی همزمان به کمترین ضریب اصطکاک و بیشترین نرخ انتقال گرما است.. با شرایط نانوسیال در کسر حجمی0.05 با ضریب تخلخل، 0.08 < 𝜀 < 0.98و عدد دارسی متغییر،10−8 < 𝐷𝑎 < 10−2،  0.19 =CF وK = 6.09 برای یک لوله از جنس فولاد بررسی انجام شده است. این بررسی نشان داد که کاهش عدد دارسی منجر به افزایش عدد ناسلت (تقریباً 94 درصد در طول لوله) و ضریب اصطکاک می‌شود. افزایش انتقال گرما ناشی از افزایش اندرکنش بین نانوسیال و ماده متخلخل است. اعداد دارسی بزرگتر، بازیافت انرژی کمتری در مقایسه با هدررفت انرژی دارند. کاهش دما نیز می‌تواند دلیل دیگری برای افزایش عدد ناسلت باشد. افزایش سرعت، فشار و عدد رینولدز در طول لوله نیز عامل افزایش ضریب اصطکاک است.

https://www.joae.ir/article_245137_b06838cf21feb2e82bca4bf4782e90bb.pdf

دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری - انجمن هوافضای ایران مدیر مسئول: دکتر علی نوری سردبیر: دکتر حمیدرضا زارعی جانشین سردبیر: دکتر وحید خلفی دبیر تخصصی و مدیر اجرایی: دکتر میثم نوری نیارکی ویراستار انگلیسی: دکتر روح اله ملکی نشریه علمی پژوهشی مهندسی هوانوردی 17359449 28 1 2026 06 22 Optimization of Evolving Fuzzy Inference Systems for Optimal Identification and Control of Multi-rotors بهینه‌سازی سیستم استنتاج فازی در حال تکامل، برای شناسایی و کنترل بهینه مولتی‌روتورها 58 93 245136 10.22034/joae.2026.519258.1277 FA محمد حسین علوی دوست دانشجوی دکتری مدیریت صنعتی، دانشکده مدیریت دانشگاه تهران، تهران، ایران حسین صفری استاد گروه مدیریت صنعتی، دانشکده مدیریت دانشگاه تهران، تهران، ایران فرزاد بهرامی استادیار گروه مدیریت صنعتی، دانشکده علوم اداری و اقتصاد، اراک، ایران Journal Article 2025 04 27 In recent years, unmanned aerial vehicles (UAVs) have seen significant growth in both military and civilian applications. Among them, rotary-wing UAVs (RUAVs), particularly multi-rotors, have gained attention from researchers for designing autonomous control systems due to their vertical takeoff and landing capabilities and rapid maneuvers. Most traditional multirotor control methods are based on First Principles Techniques (FPT), which face challenges in managing uncertainties. Recently, intelligent fuzzy systems have replaced these methods; however, despite improved performance, their fixed structure limits adaptability to dynamic environments. Evolving fuzzy systems (EFS), by updating both structure and parameters, provide an effective solution for managing sudden changes in real-time multirotor flights. Although advanced EFS versions have been developed, they often focus on system identification, neglecting sufficient parameter optimization. This research introduces a new EFS called GODFIS (Globally Optimized Dynamic Fuzzy Inference System), which utilizes recursive center-of-gravity and global optimization of consequent parameters to address this gap. Additionally, a new criterion, the "Noise Elimination Principle" (NEP), is proposed to maintain response quality and reduce noise effects. Experiments demonstrate that GODFIS achieves higher accuracy than existing methods in benchmark problems. Using diverse datasets, it has been proven that this algorithm not only excels in multi-rotor modeling and control but also offers high generalizability and broad applicability in various control and prediction domains. در سال‌های اخیر، وسیله نقلیه هوایی بدون سرنشین (UAV) در حوزه‌های نظامی و غیرنظامی گسترش چشمگیری داشته است. در این میان، پهپادهای پره‌گردان (RUAV) و بطور خاص مولتی روتورها به دلیل توانایی برخاست و فرود عمودی و انجام مانورهای سریع، مورد توجه ویژه محققان در طراحی سیستم‌های کنترل خودمختار قرار گرفته‌اند. اغلب روش‌های سنتی کنترل مولتی‌روتورها مبتنی بر تکنیک اصل اولیه (FPT) بوده و در مواجهه با عدم قطعیت‌ها ناکارآمد هستند. اخیراً سیستم‌های فازی هوشمند جایگزین این روش‌ها شده‌اند که با وجود بهبود عملکرد، به دلیل ساختار ثابت، قابلیت انطباق با محیط‌های پویا را ندارند. سیستم‌های فازی در حال تکامل (EFS) با به‌روزرسانی ساختار و پارامترها، راهکاری مؤثر برای مدیریت تغییرات ناگهانی در پروازهای بلادرنگ مولتی‌روتورها ارائه می‌دهند. اگرچه نسخه‌های پیشرفته‌ای از EFS توسعه یافته‌اند، اما اغلب تمرکز آن‌ها بر شناسایی سیستم بوده و به بهینه‌سازی پارامترها توجه کافی نشده است. این پژوهش با معرفی EFS جدیدی به نام GODFIS (سیستم استنتاج فازی پویا مبتنی بر بهینه‌سازی سراسری) که از مفاهیم مرکز ثقل بازگشتی و بهینه‌سازی سراسری پارامترهای تالی بهره می‌برد، به رفع این شکاف می‌پردازد. همچنین، معیار جدید با عنوان «اصل حذف نویز » (NEP) به منظور حفظ کیفیت پاسخ‌ها و کاهش اثرات نویز ارائه شده است. آزمایشات نشان می‌دهد که روش GODFIS در حل مسائل معیار از دقت بالاتری نسبت به روش‌های موجود برخوردار است. با استفاده از مجموعه داده‌های متنوع، اثبات شده که این الگوریتم علاوه بر مدلسازی و کنترل مولتی‌روتورها، از قابلیت تعمیم‌پذیری و کاربرد گسترده در حوزه‌های مختلف کنترل و پیش‌بینی برخوردار است.

https://www.joae.ir/article_245136_f328fa0c2b10ad73c646cef6aa6acf4d.pdf

دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری - انجمن هوافضای ایران مدیر مسئول: دکتر علی نوری سردبیر: دکتر حمیدرضا زارعی جانشین سردبیر: دکتر وحید خلفی دبیر تخصصی و مدیر اجرایی: دکتر میثم نوری نیارکی ویراستار انگلیسی: دکتر روح اله ملکی نشریه علمی پژوهشی مهندسی هوانوردی 17359449 28 1 2026 06 22 Investigation of Tensile Properties in Biodegradable Nanocomposites of Polylactic acid/Natural Rubber/Chitosan/Kenaf Fiber بررسی خواص کششی نانوکامپوزیت‌های زیست‌تخریب‌پذیر پلی‌لاکتیک اسید/لاستیک طبیعی/نانوکیتوسان/الیاف کنف 94 107 245129 10.22034/joae.2026.540432.1291 FA حبیب شوره کندی دانشجوی دکتری، گروه مهندسی مکانیک، واحد دماوند، دانشگاه آزاد اسلامی، دماوند، ایران نیما رفاهتی دانشیار، گروه مهندسی مکانیک، واحد دماوند، دانشگاه آزاد اسلامی، دماوند، ایران میثم نوری نیارکی استادیار، دانشکده مهندسی هوافضا، دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری، تهران، ایران Journal Article 2025 08 10 This study experimentally investigated the effects of chitosan nanoparticles and kenaf fibers on the tensile strength and elongation at break of PLA/SMR20 polymer composites. The studied variables included 2-6 wt% chitosan nanoparticles, 5-15 wt% hemp fibers, and 10-30 wt% natural rubber (SMR20). The compound formulations were designed using Design-Expert software through response surface methodology (RSM) and mixed using an internal mixer. Tensile test specimens were then prepared using a hot press machine according to relevant standards. Tensile tests were conducted to determine the tensile strength and elongation at break of the samples. The results revealed that: Increasing chitosan nanoparticle content at lower concentrations (up to 4 wt%) enhanced tensile strength and elongation at break by 34% and 4%, respectively, while higher concentrations led to deterioration of mechanical properties. Kenaf fiber reinforcement improved tensile strength and elongation at break by 27% and 18%, respectively. Although natural rubber (SMR20) showed no positive effect on tensile strength, it significantly increased elongation at break by 43%. در این تحقیق، تأثیر حضور نانوکیتوسان و الیاف کنف بر روی استحکام کششی و ازدیاد طول تا شکست کامپوزیت پلیمری PLA/SMR20 به صورت تجربی مورد بررسی قرار گرفته است. متغیرهای مورد مطالعه شامل 2- 6 درصد وزنی نانوکیتوسان، 5 - 15درصد وزنی الیاف کنف و 10 - 30 درصد وزنی لاستیک طبیعی SMR20 هستند. ترکیبات با استفاده از نرم‌افزار دیزاین اکسپرت به روش رویه پاسخ طراحی آزمایش شدند و به وسیله یک دستگاه مخلوط‌کن داخلی ترکیب و نمونه‌های آزمون کشش به‌وسیله دستگاه پرس گرم طبق استانداردهای مربوطه ساخته شدند. آزمون‌ کشش برای تعیین استحکام کششی و ازدیاد طول تا شکست نمونه‌ها انجام شد. نتایج نشان داد که افزایش درصد وزنی نانوکیتوسان در درصدهای وزنی پایین استحکام کششی و ازدیاد طول تا شکست را به ترتیب 34 و 4 درصد افزایش داده و در درصدهای وزنی بالا باعث کاهش خواص کششی شده است. افزایش الیاف کنف استحکام کششی و ازدیاد طول تا شکست را به ترتیب 27 و 18 درصد افزایش داده است. افزایش درصد وزنی لاستیک طبیعی SMR20 بر روی استحکام کششی تأثیر نداشته ولی باعث افزایش 43 درصدی ازدیاد طول تا شکست گردیده است.

https://www.joae.ir/article_245129_34967aacd436e3672b3423dd86a7715f.pdf

https://www.joae.ir/article_246639_4995da43ee770545c30caaad4ca2d1ee.pdf

دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری - انجمن هوافضای ایران مدیر مسئول: دکتر علی نوری سردبیر: دکتر حمیدرضا زارعی جانشین سردبیر: دکتر وحید خلفی دبیر تخصصی و مدیر اجرایی: دکتر میثم نوری نیارکی ویراستار انگلیسی: دکتر روح اله ملکی نشریه علمی پژوهشی مهندسی هوانوردی 17359449 28 1 2026 06 22 Study the Effect of Climate Change on the Utilization Coefficient of the Present Runway of Bandar Abbas international Airport مطالعه اثرات تغییر اقلیم بر ضریب استفاده از باند فرودگاه بین‌المللی بندرعباس 121 135 245138 10.22034/joae.2026.529828.1287 FA امیر نادری دانشجو دکتری، دانشکده علوم و فنون دریایی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران حسین ملکوتی استاد، دانشکده علوم و فنون دریایی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران اسداله خورانی دانشیار، دانشکده اقلیم‌شناسی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران Journal Article 2025 06 30 In aerodrome runway design, wind climatology must be considered to reduce the potential for crosswinds and headwinds, which can lead to accidents and flight delays. In this study, using sixteen-directional polar wind roses, the Utilization Coefficient of the current Bandar Abbas airport runway (Runway 03-21) was calculated for two statistical periods: 1982–2021 and 2024–2050, considering allowable crosswinds (13 knots per hour) using the FAA method.For this purpose, the SDSM method and CanESM2 data were employed, based on three RCP scenarios (RCP2.6, RCP4.5, and RCP8.5), to examine the wind direction and speed at the Bandar Abbas station until 2050. Then, daily sixteen-directional wind roses were studied for the mentioned statistical periods.Results showed that the utilization coefficient of the current runway at Bandar Abbas airport in the 1982–2021 period was 94.04%. Additionally, forecasts indicated that by 2050, the utilization coefficient of the current runway would increase by 2.41%, 1.82%, and 1.97% under RCP2.6, RCP4.5, and RCP8.5 scenarios, respectively. Findings also revealed that compared to the 1982–2021 period, the maximum daily wind speed in the 2024–2050 period would decrease in all seasons except summer, while the average wind speed in all seasons would decrease by less than one knot. در طراحی باند فرودگاه باید اقلیم‌شناسی باد را در نظر گرفت تا پتانسیل رویداد بادهای جانبی و بادهای موافق که می‌توانند باعث بروز سوانح و تأخیر پرواز هواپیما شوند کاهش یابد. در مقاله حاضر با استفاده از گلبادهای قطبی شانزده جهتی، ضریب استفاده از باند فعلی فرودگاه بندرعباس (بانـد ۰۳-۲۱) در دو دوره آماری ۲۰۲۱-۱۹۸۲ و ۲۰۵۰-۲۰۲۴ و با درنظرگرفتن بادهای جانبی مجاز (۱۳ نات در سـاعت) بـه روش FAA محاسـبه گردید. در این راستا با به‌کارگیری روش SDSM و اطلاعات CanESM2 و بر اساس سه سـناریوی RCP2.6،RCP4.5 و RCP8.5، سـمت و سرعت وزش باد ایستگاه بندرعباس تا سال٢٠٥٠مطالعه شد سپس گلبادهـای شـانزده جهتی روزانه برای دوره‌های آماری مزبور مطالعه شد. نتایج نشان دادند که ضریب استفاده از باند فعلـی فرودگـاه بندرعباس در دوره ۲۰۲۱-۱۹۸۲ برابر با ۹۴.۰۴% است. همچنین پیش‌بینی‌ها نشان دادند که تا سال٢٠٥٠، ضریب استفاده از باند فعلی این فرودگاه در سه سناریوی RCP2.6 و RCP4.5 و RCP8.5 به ترتیب با ۲.۴۱% و ۱.۸۲% و ۱.۹۷% افزایش مواجه می‌شود. نتایج نشان دادند که در دوره ۲۰۵۰-۲۰۲۴ نسبت به دوره‌ی ۲۰۲۱-۱۹۸۲ ماکزیمم سرعت باد روزانه در تمامی فصول به‌غیراز فصل تابستان کاهش و میانگین سرعت باد در تمامی فصول کمتر از یک نات کاهش خواهد یافت.

https://www.joae.ir/article_245138_4e308c894ec0c936ed126cdd142a9d8c.pdf

دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری - انجمن هوافضای ایران مدیر مسئول: دکتر علی نوری سردبیر: دکتر حمیدرضا زارعی جانشین سردبیر: دکتر وحید خلفی دبیر تخصصی و مدیر اجرایی: دکتر میثم نوری نیارکی ویراستار انگلیسی: دکتر روح اله ملکی نشریه علمی پژوهشی مهندسی هوانوردی 17359449 28 1 2026 06 22 UAV Resource Allocation and Management Based on Symbiotic Algorithms تخصیص و مدیریت منابع پهپاد مبتنی بر الگوریتم‌های همزیستی 136 155 238577 10.22034/joae.2026.545409.1293 FA بهنام درستکار یاقوتی استادیار گروه فناوری اطلاعات و ارتباطات، دانشگاه جامع علوم انتظامی امین، تهران، ایران 0000-0003-2410-7235 حکیمه مظاهری دکتری، دانشکده مهندسی برق و کامپیوتر دانشگاه کاشان، کاشان، ایران 0000-0002-5913-1027 علی نوراله استادیار، دانشکده مهندسی کامپیوتر ، دانشگاه تربیت دبیرشهید رجایی، تهران، ایران Journal Article 2025 09 05 Resource allocation in multi-UAV systems is one of the fundamental challenges in intelligent mission planning due to the limited processing power, memory capacity, and communication bandwidth of unmanned aerial vehicles. Inefficient allocation of these resources can lead to data redundancy, increased computational cost, and reduced spatial accuracy. To address this challenge, this study introduces a biologically inspired CORES algorithm, which integrates dynamic quadtree data structures with coexistence modeling of living organisms to achieve adaptive and balanced resource utilization. In the simulation experiments, synthetic environmental datasets representing terrestrial, aquatic, and vegetated areas were used. A total of 150 independent runs were performed under varying combinations of field-of-view, decision threshold, and memory budget parameters. Quantitative results show that CORES improves the average data quality index by up to 18% and the spatial overlap index by up to 23% compared with baseline methods. Qualitative observations also indicate more uniform data distribution and better spatial coverage. Overall, CORES demonstrates strong adaptability and efficiency for dynamic resource allocation in UAV-based systems. تخصیص منابع در سامانه‌های چندپهپادی به‌دلیل محدودیت توان پردازشی، حافظه و پهنای باند ارتباطی، از چالش‌های اساسی در مأموریت‌های هوشمند محسوب می‌شود. تخصیص غیربهینه‌ی این منابع می‌تواند منجر به تکرار داده، افزایش هزینه محاسباتی و کاهش دقت پوشش محیطی شود. این پژوهش با هدف رفع این چالش، الگوریتمی الهام‌گرفته از تعاملات زیستی با عنوان الگوریتم همزیستی CORES را معرفی می‌کند که با بهره‌گیری از ساختار داده‌ی چهاردرخت پویا و مدل‌سازی رفتار هم‌زیستان در طبیعت، فرایند تخصیص منابع را به‌صورت تطبیقی بهینه می‌سازد. در شبیه‌سازی‌ها، داده‌های محیطی مصنوعی شامل نواحی زمینی، آبی و پوشش گیاهی مورد استفاده قرار گرفت و ۱۵۰ اجرای مستقل تحت ترکیب‌های مختلف پارامترهای میدان دید، آستانه‌ی تصمیم و بودجه‌ی حافظه انجام شد. نتایج کمی نشان داد که الگوریتم CORES توانست میانگین شاخص کیفیت داده را تا ۱۸٪ و شاخص انطباق مکانی را تا ۲۳٪ نسبت به روش‌های پایه بهبود دهد. از نظر کیفی نیز، توزیع یکنواخت‌تر داده‌ها و کاهش هم‌پوشانی فضایی به‌دست آمد. این نتایج بیانگر آن است که الگوریتم CORES با الهام از تعاملات زیستی می‌تواند تخصیص منابع را در سامانه‌های پهپادی به‌صورت پویا، کارآمد و سازگار با تغییرات محیطی انجام دهد.

https://www.joae.ir/article_238577_57d625d904e773fa4443452da8df29e7.pdf

دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری - انجمن هوافضای ایران مدیر مسئول: دکتر علی نوری سردبیر: دکتر حمیدرضا زارعی جانشین سردبیر: دکتر وحید خلفی دبیر تخصصی و مدیر اجرایی: دکتر میثم نوری نیارکی ویراستار انگلیسی: دکتر روح اله ملکی نشریه علمی پژوهشی مهندسی هوانوردی 17359449 28 1 2026 06 22 Experimental Investigation of Palm Wood Core Sandwich Panel under Low-velocity Impact Loading بررسی تجربی رفتار ضربه سرعت پایین در پانل ساندویچی با هسته چوب درخت خرما 156 168 242453 10.22034/joae.2026.559788.1306 FA وحید عطابخشیان استادیار گروه مکانیک، دانشکده فنی و مهندسی، مهندسی مکانیک، دانشگاه ولایت، ایرانشهر ، ایران عباس قره قاشی استادیار گروه مهندسی شیمی، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه ولایت، ایرانشهر، ایران حسین تقی پور استادیار گروه مکانیک، دانشکده فنی و مهندسی، مهندسی مکانیک، دانشگاه ولایت، ایرانشهر ، ایران 0000-0002-6019-7461 Journal Article 2025 11 15 In this study, the impact response of sandwich panels incorporating a date-palm wood core was experimentally investigated under low-velocity perforation loading. Six panel configurations were manufactured using two core thicknesses (20 and 40 mm) and three impact energy levels (50, 100, and 150 J). Perforation tests were carried out with a 10-kg drop-weight impactor. Force–displacement curves and absorbed-energy histories were extracted, and the failure mechanisms were examined by comparing the front- and back-face damage patterns. The results showed that the heterogeneous cellular architecture of date-palm wood produces a multi-stage energy-absorption response, resulting in complete perforation accompanied by progressive core crushing at all investigated energy levels. Increasing the core thickness markedly improved the energy-absorption capacity; the absorbed energy of the 40-mm specimens under the 100-J impact was more than three times that of the 50-J specimens. Additionally, the peak force increased from about 2.3 kN at 50 J to over 6.3 kN at 150 J. Failure analysis revealed a combined mechanism involving face-sheet punching, cellular core crushing, and plug pull-out on the back face. Higher impact energies were associated with reduced energy-absorption efficiency due to the greater contribution of brittle fracture and full perforation. Overall, the findings demonstrate that date-palm wood is a promising bio-based core material with favorable mechanical characteristics for energy-absorption applications in sandwich structures. در این پژوهش، رفتار ضربه‌ای پانل‌های ساندویچی با هسته‌ی چوب درخت خرما تحت بارگذاری نفوذی سرعت پایین به‌صورت تجربی مورد ارزیابی قرار گرفت. شش نوع پنل با دو ضخامت هسته‌ (۲۰ و ۴۰ میلی‌متر) و سه سطح انرژی ضربه‌ (۵۰، ۱۰۰ و ۱۵۰ ژول) ساخته شد و آزمون نفوذ با ضربه‌زن سقوطی ۱۰ کیلوگرمی انجام گرفت. نمودارهای نیرو–جابجایی و انرژی جذب‌شده استخراج و مکانیزم‌های شکست با مقایسه‌ی الگوهای تخریب جلو و پشت نمونه تحلیل شد. نتایج نشان داد که چوب خرما با ساختار سلولی ناهمگن خود رفتار چندمرحله‌ای در جذب انرژی ایجاد کرده و در تمام سطوح انرژی مورد بررسی، منجر به نفوذ کامل همراه با فشردگی تدریجی هسته گردید. افزایش ضخامت هسته موجب افزایش چشمگیر ظرفیت جذب انرژی شد؛ به‌طوری‌که انرژی جذب‌شده در نمونه‌های ۴۰ میلی‌متری تحت ضربه ۱۰۰ ژول بیش از سه برابر مقدار نمونه‌های ۵۰ ژول افزایش یافت. همچنین نیروی اوج نمونه‌ها از حدود ۲.۳ کیلونیوتون در انرژی ۵۰ ژول به بیش از ۶.۳ کیلونیوتون در انرژی ۱۵۰ ژول رسید. تحلیل نتایج نشان داد که رفتار شکست ترکیبی از پانچ رویه، فشردگی سلولی هسته و جدایش پلاگ از پشت نمونه است و افزایش انرژی موجب کاهش راندمان جذب انرژی به دلیل افزایش سهم شکست‌های ترد و نفوذ کامل می‌شود. یافته‌های این تحقیق نشان می‌دهد که چوب خرما می‌تواند به‌عنوان یک هسته‌ی زیست‌پایه با عملکرد مکانیکی مناسب برای کاربردهای جذب انرژی در پانل‌های ساندویچی به‌کار رود.

https://www.joae.ir/article_242453_a3f7b6a0b0fe2b7fb52efc731cb199eb.pdf

دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری - انجمن هوافضای ایران مدیر مسئول: دکتر علی نوری سردبیر: دکتر حمیدرضا زارعی جانشین سردبیر: دکتر وحید خلفی دبیر تخصصی و مدیر اجرایی: دکتر میثم نوری نیارکی ویراستار انگلیسی: دکتر روح اله ملکی نشریه علمی پژوهشی مهندسی هوانوردی 17359449 28 1 2026 06 22 Designing a governance model for the country's air fleet with a hybrid approach based on accountability, efficiency, safety, participation, and sustainability طراحی مدل حکمرانی ناوگان هوایی کشور با رویکرد ترکیبی مبتنی بر ابعاد پاسخگویی، کارآیی، ایمنی، مشارکت و پایداری 169 188 245147 10.22034/joae.2026.571154.1316 FA شهناز علی بابایی کلرودی دانشجوی دکتری مدیریت، گروه مدیریت دولتی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران کاوه تیمورنژاد گروه مدیریت دولتی، واحد تهران مرکز، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران حسن گیوریان گروه مدیریت دولتی، واحد تهران مرکز، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران Journal Article 2026 01 06 Governance, as one of the fundamental concepts in management and policymaking, plays a decisive role in the success of organizations and governments in achieving economic, social, and environmental goals. The present study aimed to design a governance model for the country's air fleet. This research is applied-developmental in purpose and exploratory mixed-method (qualitative-quantitative) in data nature. In the qualitative phase, using thematic analysis, data were collected and analyzed through semi-structured interviews with 16 academic experts and selected executive managers of the Airports and Air Navigation Company of Iran. This process resulted in a framework consisting of ten dimensions, thirty components, and ninety indicators. In the quantitative phase, to validate the model, a questionnaire based on qualitative findings was designed. Its content validity was confirmed by experts, and its reliability was established with Cronbach's alpha coefficient (above 0.7). The questionnaire was distributed among a population of 800 experts from the company, and through purposive sampling, 260 individuals were selected. Data were analyzed using SmartPLS version 3 and structural equation modeling. Findings showed that the final governance model consists of five main dimensions: accountability and transparency, efficiency and effectiveness, safety and regulation, participation and networking, and sustainability and foresight. Quantitative results also indicated significant relationships between components and indicators. This research enriches theoretical literature on air fleet governance and can serve as a practical basis for policymaking and decision-making in this field. حکمرانی به‌عنوان یکی از مفاهیم بنیادین در مدیریت و سیاست‌گذاری، نقشی تعیین‌کننده در موفقیت سازمان‌ها و دولت‌ها برای دستیابی به اهداف اقتصادی، اجتماعی و زیست‌محیطی ایفا می‌کند. پژوهش حاضر با هدف طراحی مدل حکمرانی ناوگان هوایی کشور انجام شده است. این مطالعه از نظر هدف، کاربردی-توسعه‌ای و از نظر ماهیت داده‌ها، آمیخته اکتشافی (کیفی-کمی) می‌باشد. در مرحله کیفی، با استفاده از روش تحلیل مضمون، داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۱۶ نفر از خبرگان دانشگاهی و مدیران اجرایی شرکت فرودگاه‌ها و ناوبری هوایی کشور گردآوری و تحلیل شد. این فرآیند به استخراج چارچوبی مشتمل بر ده بُعد، سی مؤلفه و نود شاخص انجامید. در مرحله کمی، به منظور اعتبارسنجی مدل، پرسشنامه‌ای مبتنی بر یافته‌های کیفی طراحی گردید. روایی محتوایی پرسشنامه توسط خبرگان تأیید و پایایی آن با محاسبه ضریب آلفای کرونباخ (بیش از 7/0) احراز شد. این پرسشنامه در جامعه آماری ۸۰۰ نفری از کارشناسان شرکت مذکور توزیع و با نمونه‌گیری هدفمند، ۲۶۰ نفر انتخاب شدند. داده‌ها با نرم‌افزار SmartPLS نسخه ۳ و به روش مدل‌سازی معادلات ساختاری تحلیل گردید. یافته‌ها نشان داد مدل نهایی حکمرانی ناوگان هوایی کشور از پنج بُعد اصلی تشکیل شده است: پاسخگویی و شفافیت، کارآیی و اثربخشی، ایمنی و مقررات‌گذاری، مشارکت و شبکه‌سازی، و پایداری و آینده‌نگری. نتایج تحلیل کمی نیز حاکی از وجود روابط معنادار بین شاخص‌ها و مؤلفه‌های مدل است. این پژوهش ضمن غنی‌سازی ادبیات نظری مرتبط با حکمرانی ناوگان هوایی، می‌تواند به‌عنوان مبنایی عملی برای سیاست‌گذاری و تصمیم‌گیری در این حوزه مورد استفاده قرار گیرد.

https://www.joae.ir/article_245147_4550fbe6028a13e578a651daa0e8ff53.pdf